Charles Bigelow in Antwerpen
Charles Bigelow, professor Graphic design aan het Rochester Institute of Technology en letterontwerper (lettertype Lucida, Charles Bigelow en Kris Holmes) kwam naar Antwerpen op uitnodiging van het Plantin Instituut voor Typografie en het VIGC (Vlaams Innovatiecentrum voor Grafische Communicatie) op woensdag 14 maart, 15 maart en 16 maart 2012. Hij hield lezingen (zie hieronder) voor de studenten van de Expert classes Typografie en Vormgeving, Expert class Type design, Expert class Book design, studenten Vlaamse hogescholen, alumni en vrienden van het instituut. De lezingen vonden plaats in het auditorium van het instituut, Museum Plantin-Moretus/Prentenkabinet te Antwerpen.
Does Print Size Matter for Reading?
A review of findings from
vision science and typography’ by Gordon E. Legge and Charles A. Bigelow
Discussion on different classes of typefaces for books, newspapers, and digital screens, to explain how design and size are related to the functions and media of text.
http://www.journalofvision.org/cgi/content/abstract/11/5/8
Evolution of Typographic Meaning.
A brief historical survey of the evolution of typeface families from the Italian Renaissance to the 21st century.
Eco-Fonts: a study of typography sustainability.
Effects of typography and type design on ink and paper usage
in academic theses.
http://taga.rit.edu/2011/
[go to web url, click on ‘Sustainable by Design’; then the paper appears, go to the bottom and click on ‘Download PDF’.] (This is a report of a study by RIT students about ecological issues in typography.)
DIgital Kiksht: digital typography and American Indian literature.
Use of digital typography to revive lost literature in an extinct Native American language.
Measurement of Typographic Expressiveness.
Atmospherevalue, connotation, and congeniality in type forms.
verdere publicaties van Charles Bigelow, waaronder:
‘The design of a Unicode font’
http://cajun.cs.nott.ac.uk/wiley/journals/epobetan/pdf/volume6/issue3/bigelow.pdf
Plantin blogt
Dé blog van studenten en oud-studenten van het Plantin Instituut voor Typografie. Iedereen is uitgenodigd om de blog mee levendig en actueel te houden.
Kunsttijdschrift Vlaanderen
De novembereditie 2011 van Kunsttijdschrift Vlaanderen staat in het teken van het boek met als titel ‘Een boek is een huis — hedendaagse Vlaamse boekarchitectuur’. Er werd onder meer een belangrijk artikel over het Plantin Instituut voor Typografie gepubliceerd. Download hier het artikel.
Academische Zitting
Op de academische zitting werden de diploma’s uitgereikt aan de afgestudeerden van de Expert classes Typografie en vormgeving (Rebekka Baumann, Meindert Peirens, Joke Vermeiren, Anke Broeren, Maaike Beuten, René Kuijpers, Sang Vandenbosch en Lien Van den Eynde) en de Expert class Type design (Ann Bessemans, Stijn Cremers, Peter Cuypers, Henrik Kubel, Peter Van Lancker, Hans van Maanen, Jan Neyens, Mario Schellingerhout, Anne Verlent en Jeroen Visser). Jo de Baerdemaeker was de gastspreker op de academische zitting in september 2011 met als referaat ‘Meertalige typografie, een harmonieuze dialoog tussen verschillende schrijfsystemen’. De plaquette werd tijdens van zijn referaat werd voorgesteld tijdens de nieuwjaarsreceptie van het instituut op 28 januari 2012.
Onderzoek
Docenten en afgestudeerden aan het Plantin Instituut voor Typografie geven inzage in hun onderzoekswerk en publiceren
Frank Blokland
PhD candidate, Leiden University Senior Lecturer, Royal Academy of Art, The Hague Promotieonderzoek Harmonics, Patterns, and Dynamics in Formal Typographic Representations of the Latin Script. The regularization, standardization, systematization, and unitization of roman type since its Renaissance origin until the Romain du Roi. De vraag waarop dit promotieonderzoek aan de Universiteit Leiden (promotor: Prof. dr. A.H. van der Weel) een antwoord moet geven, is of de harmonieën, patronen, en dynamieken van de formele grafeemsystemen die voor het Latijnse schrift in gebruik zijn sinds de uitvinding van de boekdrukkunst, mogelijk (grotendeels) het resultaat zijn van het standaardiseren en systematiseren van het productieproces van renaissancistische drukletters (eeuwen voordat iets dergelijks werd gedocumenteerd tijdens de productie van de achttiende eeuwse Romain du Roi). De stelling is dat de harmonieleer van grafeemsystemen, de regels voor de typografie en de hiermee samenhangende conditonering (het mythische ‘oog’ van de letterontwerper) *altijd* relatief zijn aan de gebruikte grafeemsystemen (modeldoctrine). In het geval van het Latijnse schrift werden de grafeemsystemen geformaliseerd en gefixeerd door de vroege Italiaans-renaissancistische stempelsnijders, met name door Nicolas Jenson en Francesco Griffo, en hun archetypes stonden model en vormden –direct of indirect– de maatstaf voor latere varianten, zoals die van Claude Garamont, Christoffel van Dijck, en Jan van Krimpen. In het proefschrift worden alle facetten van de harmonieleer van de formele representaties van het Latijnse schrift beschreven. Tevens omvat het promotieonderzoek de ontwikkeling van software voor zowel het geparametriseerd letterontwerpen, als voor voor het geparametriseerd analyseren van lettertypen en (digitale) typografie.
Ann Bessemans
Ann Bessemans (°1983) has a MA in graphic design (Provinciale Hogeschool Limburg). She works as a research assistant and a lecturer (master studio Letters in de Ruimte) at PHL. Bessemans’ PhD project (Leiden University, University of Hasselt in association with PHL) is a first attempt at bridging the gap between font designers and cognitive scientists studying the legibility of letter characters. The ultimate goal of this PhD project is to design a font that can reduce the reading problems of children with low vision. In the context of this project she was granted a scholarship by Microsoft Corporation USA ClearType & Avanced Reading Technologies. She also works as a graphic designer, for instance for the series of monographs Vlees & Beton/Voids & Borders published by the University of Ghent department of architecture and urban planning. She has presented papers on several occasions both in Belgium and abroad. Her research interests include the interrelations between image & word, typography, font design, graphic design and book design.
Letter-Kunde
Typografische verzameling Patrick Goossens. Een unieke privéverzameling verzameld met liefde voor de typografie van meer dan 96 drukpersen, vanaf 1840, lettergietmachines, letterkasten en allerhande grafisch materiaal, een museum op zichzelf.

PROJEKT LETTER-KUNDE Problematiek en toekomstvisie grafische collectie. Wat dertig jaar geleden werd begonnen met het opzetten van een ‘private press’ te Antwerpen startende met een trapdegel en een ijzeren handpers is nu uitgegroeid tot een zeer representatieve technische collectie van XIX e eeuwse hoogdruk relicten. De insteek van verwerving werd als snel gebaseerd op een historische inslag en minder op de aanvankelijke doelstelling als , ‘drukker in de marge’. Vertrekkende van een vroeg XIXe eeuwse houten handpers (gebouwd door Gouy, Bruxelles)over de gekopieerde ijzeren handpersen naar Brits model, tot de laatste modellen van stopcilinders door de firma Jullien, staat er in Antwerpen nu een staalkaart van produktieapparaten vergezeld van hun buitenlandse voorbeelden. Daarnaast werd niet voorbijgegaan aan de produktie van lettermateriaal door het bijeenbrengen van , handgietvormen, een loodpomp, een ‘Bruce’pivotal caster, ‘Foucher’ gietmachines tot de laatst geproduceerde ‘Kuco’s’. Ook de afwerkingsmachines voor matrijzen als de matrijzen zelf ontbreken niet. Daarnaast is ook de ganse evolutie van de zetselgietmachines representatief voorgesteld gaande van de vroege Linotype over de Typograaf naar de Intertype en de Monotype. Allerlei randapparatuur maakt het geheel nog ruimer.
Heden en toekomst. Momenteel is de verzameling in een embryonale opstelling reeds door verschillende specialisten uit binnen– en buitenland bezocht doch een openstelling voor het algemene publiek is door de specificiteit van de bijeengebrachte voorwerpen waarschijnlijk niet wenselijk. Bovendien voldoen de huidige Belgische musea volop aan deze behoefte. Na suggesties van verschillende bezoekers werden er herhaaldelijk aan het concept wijzigingen aangebracht, die zeker nog niet in een eindfase zijn gekomen. Het project inventarisatie en beschrijving is volop aan de gang en zou wenselijk gestoeld moeten worden op wat elders in België met de grafische collecties opgezet werd om tot uniformiteit te komen. Het bij elkaar gebrachte materiaal overlapt uiteraard een groot deel van wat elders reeds aanwezig is, maar het naast elkaar staan van de verscheidene modellen, die soms slechts in enkele technische details verschillen, spoort aan tot studie van de evolutie van de machinebouw. De inventarisatie en beschrijving valt samen met de aangevatte studie over de ‘Belgische mecaniciens’ die zich voornamelijk in en rond Brussel, maar ook te Antwerpen bevonden. De aanwezige ‘HARDWARE’ kan hierbij bijzonder goed als leidraad dienen.Het project voor de toekoemst houd in dat de mogelijkheid tot bezoek verhoogd zou moeten worden, voor zij die dit wensen, en dat voorwerpen uit de collectie zouden kunnen gebruikt worden als aanvulling voor tijdeljke tentoonstellingen. Reeds nu werd het materiaal ingezet ter ondersteuning van verschillende projekten van andere grafische collecties. Mee kunnen nadenken over het verdere behoud van ons grafisch verleden en de projekten die er zouden kunnen uitgroeien is een van de uitdagingen. Daarnaast is een aanzet gegeven om een gedeelte van het materiaal ter beschikking te stellen van grafici opdat zij opnieuw op historisch verantwoorde manier de ‘hoogdruk’zouden her-ontdekken. Dat dit dan weer aansluit bij wat dertig jaar geleden de oorspronkelijke opzet was is mooi meegenomen. Daar alles opgesteld staat in de ‘Letterkundestraat’ te Antwerpen lag de naam ‘LETTER-KUNDE’ voor de hand. Met de uitvoering van deze plannen hopen wij een bescheiden steentje te kunnen bijdragen aan het behoud van het grafisch erfgoed in België.
ATypI Hong Kong 2012
Voor de eerste maal in de 56-jarige geschiedenis van de ATypI, wordt de jaarlijkse conferentie gehouden in Hong Kong. Dit congres gaat door tussen 10 en 14 oktober 2012 i.s.m. de School of Design of the Hong Kong Polytechnic University. Het thema voor dit jaar: typografie in relatie tot diversiteit en meertaligheid. Lees verder…
In memoriam Godfried Ridder Lannoo
Godfried (Tielt 7 mei 1927–24 mei 2012) was een van de eerste studenten aan het pas opgerichte Plantin Genootschap van 1951–1953. Als uitgever was hij bezield om goede en mooie typografie in zijn uitgaven te brengen. Niet te verwonderen dat hij de typografie van Jan van Krimpen en de uitgaven van A.A.M. Stols ten zeerste waardeerde. Telkenmale als hij de gelegenheid had, legde Godfried er de nadruk op dat hij, dank zij het Plantin Genootschap, de uitgeverij kon bogen steeds bij de best verzorgde boeken te behoren. De Uitgeverij Lannoo groeide uit tot het omvangrijkste uitgeversbedrijf in Vlaanderen.
Toen het Plantin Genootschap, onderbroken in 1974, terug in leven werd geroepen, heeft hij actief deelgenomen aan het programma en inhoud van de cursussen. Als ondervoorzitter van de raad van bestuur was zijn enthousiasme gebleven voor goede typografie. Godfried drong er op aan dat personeelsleden van de eigen studio de cursussen zouden volgen. We zouden Godfried kunnen vergelijken met Christoffel Plantin. Het beste kon nog altijd verbeterd worden.
In 1996 werd hij door koning Albert II in de adelstand verheven tot Ridder; zijn wapenspreuk luidde ‘Den lande en volk getrouw’. Ook koningin Beatrix van Nederland verleende Godfried in 2003 met het ereteken Ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Op 8 oktober 2008 nam hij ontslag in de raad van bestuur. Uit erkentelijkheid voor zijn verdienste op gebied van de typografie in Vlaanderen en zijn inzet voor het Plantin Genootschap, verleende het instituut hem het Laureaatschap Honoris Causa. Deze titel werd voorheen uitgereikt aan Carl De Schutter, Fernand Baudin, Herman Liebaers (oud Grootmaarschalk) en prof. em. dr. H.D.L. Vervliet. Godfried Ridder Lannoo waardeerde uitermate deze onderscheiding.



